Üye Olmak İçin Tıklayın

Hoşgeldin, Kayıtsız Üye.

Teknik Paylaşım Platformu, teknik içerikli bilgi ve tecrübelerin paylaşımı için teknik elemanlar tarafından hiçbir maddi çıkar söz konusu olmadan kurulmuştur.
Sizde Teknik Paylaşım Platformundan daha faydalı bir şekilde yararlanmak istiyorsanız ÜYE OLUNUZ
Üye olmak için veya forum hakkında yardım almak için TIKLAYINIZ

TEKNİK VİDEOLAR TEKNİK DOSYALAR TEKNİK RESİMLER OYUN PORTALI ÇEVRİMİÇİ UYGULAMALAR
Kompanzasyon Kompanzasyon sistemleri hakkında bilgi paylaşımı yapılacak bölümdür

Konu Bilgileri
Konu Başlığı AA da temel güç
Konudaki Cevap Sayısı
0
Şuan Bu Konuyu Görüntüleyenler
 
Görüntülenme Sayısı
2452

Yeni Konu aç Cevapla
 
LinkBack Konu Araçları Arama Stil
Eski 16-03-09, 19:06   #1 (permalink)
Kullanıcı Profili
USTA ÜYE
Avatar Yok
SponsorElektrohaber.net
Kullanıcı Bilgileri
Üyelik tarihi: Feb 2009
Üye No: 9845
Mesaj Adedi: 218
Konu Adedi: 104
Seviye 13 [♥ Bé-Yêu ♥♥ Bé-Yêu ♥♥ Bé-Yêu ♥♥ Bé-Yêu ♥]
Aktiflik: 0 / 319
Güç: 72 / 10153
Deneyim: 78%

Teşekkür Grafikleri
Teşekkür: 10
86 Mesajına 234 Teşekkür edildi
Puan Grafiği
Rep Puanı: 30
Rep Derecesi :
zerria is on a distinguished road
Destek İçin

Bu sitenin reklam gelirleri tamamıyla sitenin host masraflarına gitmektedir,bu amaçla reklam vermek için Bannera TIKLAYINIZ ElemaN
Ek Bilgiler
Standart AA da temel güç



ALTERNATİF AKIMDA GÜÇ


Alternatif akımda güç 3 e ayrılır;
1-Aktif Güç (Faydalı Güç) P
2-Reaktif Güç (Kör Güç) Q
3-Görünür Güç (Zahiri Güç) S

GÜÇ ÜÇGENİ
P = S * cos& (W) Ip = I.Cos& (A)
Q = S * sin& (Var) Iq: I Sin& (A)
S² = P² * Q² (VA) I² = Ip²+Iq² (A)


1-AKTİF GÜÇ (W)
İşe yarayan güç olarakta tanımlanır.Akkor flamanlı bir ampulün yanması için şebeken çektiği güçtür.Yani elektrikli cihazlarda en çok tüketilen güçtür.Birimi watt(w) tır.P harfi ile gösterilir.
Tek fazlı sistemlerde
P = U * I *cos& (Cihazın Gücü = Şebeke Gerilimi * Cihazın Akımı * Cihazın güç faktörü) formülü ile bulunur.
Tek fazlı yani monofaze olan herhangi bir cihazın gücünü yada akımını yada çalışma gerilimini bu formülden bulabiliriz.Örneğin 220 V 2500 Watt gücündeki bir bir cihazın akımını bulalım. (cos& = 1 olarak alınmıştır, kullanılan cihazın üzerindeki değere göre alınır)
2500 = 220 * I *1
I = 2500 / 220 *1
I = 11.3 Amper

Üç Fazlı sistemlerde
P = √3 * U * I * cos& formülü ile bulunur. Üç fazlı sistemlerde aktif güç bulunurken sistemin yada cihazın güç faktörü (cos&) de hesaba katılır. √3 ün ne olduğunu hiç karıştırmayalım kafalar karışmasın sadece üç fazlı sistemde tek fazdan çekilen akımı bulmak için kullanıldığını bilinmesi şimdilik yeter.
Örneğin 3 fazlı 50 kW lık bir motorun şebekeden çektiği akımı bulalım.(cos& motor etiketinde yazar biz 0.7 olarak alalım.)
50000 (50 kW) = 1.73 (√3) * 380 * I . 0.7
I = 50000 / 1.73 * 380 * 0.7
I = 108.6 Amper
Yani bu motor çalışırken pens ampermetre ile motorun ana şalterinin girişinden herhangi bir fazını ölçersek yaklaşık 108 amper gibi bir değer okuruz.

2-REAKTİF GÜÇ (Var)
İşe yaramayan güç olarakta tanımlanır ama aslında yaptığı iş büyük ve önemlidir.Bobinli olan bütün cihazlar (motorlar,balastlar,trafolar vb..) görevlerini yerine getirebilmeleri için gerekli olan manyetik alanı şebekeden reaktif akım çekip tekrar göndererek oluştururlar.Şebekeden çekilip tekrar gönderilen bu reaktif akım işletmenin elektrik hatlarında ve beslendiği dağıtım trafosunda ek bir yük oluşturur ve gereğinden büyük seçilmelerine neden olur.Bunu önlemek için yani reaktif akımı şebekeden değilde işletmenin kendisi tarafından karşılanması amacı ile kompanzasyon tesisleri yapılır.Kompanzasyon ile reaktif akım şebekden çekilmez, kondansatörler tarafından sağlanır ve işletme cihazlarına gönderilir.
Tek faz da Q = U * I * sin& formülü ile bulunur
Üç faz da Q = √3 * U * I * sin& formülü ile bulunur.

3-GÖRÜNÜR GÜÇ (VA)
Aktif güç ile reaktif gücün birleşiminden oluşur.Bir çok bobinli cihazın üzerinde gücü görünür güç olarak yani VA (volt*amper) cinsinden yazar.Biz ise bu gücü aktif güce çevirerek hesaplamaları yaparız.Sistemin çektiği güçten akıma kadar her şeyi görünür güc ile değil aktif güç değerleri ile hesaplanır.
Örneğin 100 kVA gücünde bir cihazın çektiği akımı bulalım.( cos& = 0.8 )
P = S * cos&
P = 100000 * 0.8
P = 80000 W = 80 kW bulunur.

Sonra

KOMPANZASYON

Arkadaşlar bu sitede kompanzasyon hakkında fazla bilgi verilmemiş ama başka sitelere baktığımızda o kadar abartılı bilgiler vermişler ki, kompanzasyonun ne olduğunu nasıl yapıldığını öğrenmek isteyen bir insan gördüğü anda geri vazgeçiyor.Bir yerlerden alıntılar yaparak bir şeyler öğretmeye çalışıyorlar ama aslında kendileride teorik olarak ya bu konuya hakim değiller yada uğraşmak istemiyorlar.Neyse fazla uzatmayalım konuya girelim.
Kompanzasyon yönetmeliklerde 9 kW ın üstündeki yerler için zorunlu gösteriliyor.İşin aslı kompanzasyon sadece işletmeler için değil evler için, küçük işletmeler için bile gereklidir.Ama ekonomik problemlerden dolayı yapılamamaktadır.Teknik olarak kompanzasyon , şebekeden çekilen reaktif gücü en düşük seviyeye getirmeye yarayan ve elektriksel kayıpları engellemeyi sağlayan bir sistemdir.
Endüksiyon prensibi ile çalışan bütün cihazlar yani motorlar, trafolar, balastlar, bobinli olan bütün cihazlar şebekeden aktif gücün yanında bir de reaktif güç çekerler. Çünkü bobinlerde manyetik alanın oluşabilmesi için reaktif güç gerekir.Bu reaktif güç o bölgenin beslendiği trafoya ek bir yük bindirir.Bu yük trafonun tam kapasitesinde çalışmasını engeller.Yani trafonun normaldeki aktif gücünü düşürür ve trafonun, besleme kablolarının, kesicilerin v.s. ekipmanın daha büyük seçilmesine neden olur.(Sitenin Elektrik Genel bölümünde anlattığım Alternatif Akımda Güç Hesaplamaları yazımı okursanız daha net anlarsınız.)Bunu önlemek için tüketicilerin reaktif güç ihtiyacını bölgenin trafosundan değilde kendi temin edecekleri reaktif güç üreteçlerinden ( kondansatörler ve senkron motorlar) sağlamaları istenir. En ucuz ve en uzun ömürlü reaktif güç üreteci kondansatörlerdir.Senkron motorlar kurulum ve bakım maliyetleri açısından fazla tercih edilmemektedir.Merkezi, gurup, bireysel, aktif, pasif gibi bir sürü kompanzasyon çeşidi çıkarmış adamlar.Bunların hepsi olayın hikaye kısmı arkadaşlar.Piyasada en çok uygulanan 3 çeşit kompanzasyon vardır.Birincisi reaktif güç kontrol rölesi ile kondansatörleri otomatik olarak devreye sokan ve sistemin cosQ sini ayarlayan sistem, ikincisi yine reaktif güç kontrol rölesi ile yapılan fakat kondansatörleri tristör gibi hızlı anahtarlama elemanları ile devreye sokan ve anlık reaktif güç ihtiyacına cevap veren sistem, üçüncüsü ise alırsın eline bi tane kondansatör bağlarsın ana panonun girişine sabit devrede kalır sistemin reaktif güç ihtiyacını Allah a emanet karşılar.

Gerekli kondansatör gücünü bulurken iki tanede formül kullanılır.
Qc = P x (cosQ2-cosQ1) yada hazır cetvelden faydalanırız derseniz (em onun ajandasının teknik bilgiler kısmında yada web sitesinde var k faktörü cetveli) Qc = P x k ile bulunur.
Bunların dışında formül biliyorsanız unutun en basiti ve sağlamı bunlardır.

Örneğin 50 kW gücü olan cosQ = 0.65 olan bir işletme için gerekli kondansatör gücünü ve ekipmanı bulalım.
Qc = 50 x (0.66 – 0.96) diye bulamayız çünkü trigonometri tantanasından dolayı cosQ leri tanQ ye çevirmemiz gerekir.
Qc = 50 x (1.13 – 0.29)
Qc = 42 kVAR yada k faktörü cetveli ile

Qc = 50 x 0.85
Qc = 42.5 kVAR kondansatör kullanılması gerekir.Zaten 5-10 kVAR fazla olması sıkıntı yaratmaz önemli olan kondansatörlerin diziliş sırasıdır.

Kondansatör Dizilişleri
1 kVAR
1,5 kVAR
2.5 kVAR
5 kVAR
5 kVAR
5 kVAR
5 kVAR
5 kVAR
5 kVAR
5 kVAR

Bu dizilişi işletmenin yüklerine göre yapmanız gerekir.Yüklerin çoğunluğu küçük yüklerden oluşuyorsa ilk 3 kademeye küçük kapasiteli kondansatör koymanız daha iyi olur.Çünkü sistemin kısa süreli yada küçük oranlı reaktif yük ihtiyacını bu şekilde karşılayabilirsiniz.
Bu dizilişe göre sistemin 12 kademeli bir reaktif güç kontrol rölesine ihtiyacı var.2 kademe boş kalacak ama ilerde lazım olabilir.Zararı yok.

Akım trafosu seçiminde en önemli konu sistemin toplam gücüne göre seçilmesidir..Yani 50 kW a göre seçilmelidir.

I = 50000/1.73x380x0.9
I = 84.5 Amper (cosQ nin 0.9 alınmasının nedeni, sistemin kompanzasyondan sonraki haline göre düşünülmesidir.Önceki haline göre yani 0.66 seçilirse daha düşük bir akım çıkacağı için hata yapılır)
Bu sonuca göre 100/5 15 VA cl:1 akım trafosu uygundur.Bazı reaktif güç kontrol röleleri üç fazla beslenmekte üç adet akım trafosu ile çalışmaktadır.

Kompanzasyon için harici bir pano yapılacaksa ve ayrı şalter konulacaksa 80 Amper TMŞ (Termik Manyetik Şalter) uygundur.

Her bir kondansatör yada kondansatör grubu için sigorta ve kontaktör seçimi yapalım.
Kondaş ın web sitesinden kondansatör akımlarını görebilirsiniz.

Kond. Gücü .....Kond. Akımı .....Seçilecek Sigorta Akımı.....Seçilecek Kontaktör A.
1 kVAR................1.4 Amper.................10 Amper...........................12 Amper
1.5 kVAR.............2.2 Amper.................10 Amper...........................12 Amper
2.5 kVAR.............3.6 Amper.................16 Amper...........................18 Amper
5 kVAR................7.2 Amper.................32 Amper...........................40 Amper

Burada sigorta ve kontaktörlerin büyük seçilmesinin nedeni kondansatörlerin devreye girerken yüksek frekans ve yüksek darbe akımları oluşturmalarıdır.Hatta kondansatörler devreye girerken parelel bağlı olduklarından dolaşım akımlarıda meydana gelir ve kontaktörün çekmesini zorlar, bunu önlemek için üretici firmalar özel kontaktörler üretmektedirler. Sigorta ve kontaktör seçimi yapılırken kondansatör akımının en az 4 katı büyüklükte seçilmelilerdir.Daha büyük güçlerde, normal otomatik sigorta yerine NH Bıçaklı tip sigorta kullanılmalıdır.Bunun nedeni NH Bıçaklı sigortaların gecikme sürelerinin uzun olmasıdır.

Bu yaptığımız örnek uygulama başta belirttiğim birinci seçeneğe örnektir.İkinci seçenek olan hızlı anahtarlama elemanları ile yapılan kompanzasyon ise kontaktör yerine kullanılan tristör modülleri ile yapılmaktadır ve genel olarak Statik kompanzasyon olarak adlandırılmaktadır.Reaktif güç ihtiyacının anlık olarak değiştiği yerlerde (ark fırınları, kaynak makineleri gibi) kullanılmaktadır.Maliyet olarak yüksektir ama verim olarakta en yüksek kompanzasyon çeşididir.Reaktif güç kontrol rölesi farklıdır ve tristör modülleri dışında farklı bir malzeme kullanılmamaktadır.Diğer bütün hesaplamalar aynıdır.
Üçüncü seçenek ise küçük güçlü yerlerde uygulanan ve genellikle hüsranla sonuçlanan yada maddi zararla sonuçlanan bir seçenektir.Kesinlikle tavsiye etmem.Çok zor durumda kalırsanız güvenlik tedbirlerini(giriş sigortası) iyi almanız gerekir ve yüke göre kondansatör gücünü hesaplayıp bir adet paket şalter yada kontaktör ile kumanda edip istenen zamanlarda devre dışı bırakılmasını sağlamalısınız.Aksi halde reaktif güç ihtiyacı olmadığı zamanlarda şebeke geriliminin yükselmesine neden olur.Kondansatör arızalandığında ise genellikle 2 fazı arıza yapar bir fazı çalışır bu da sistemem büyük maliyetli zararlar vermektedir.


Maliyet gibi problemleriniz yoksa eğer kompanzasyon panosuda ayrı ise besleme kablolarını 4x10 NYY kablo yerine 4 Adet 1x10 NYY kablo olarak seçin.Tabii bu söylediğim 40 kVAR gibi bir güç için geçerli değil.Büyük güçlerde mesela 150 kVAR üstü güçler gibi.Bir çarpılı kablo kullanılması sistemdeki harmonik problemini azda olsa gidermek için ve kompanzasyonun darbe akımlarına karşı daha mukavemetli olması içindir.Güç elektroniği malzemelerinin bol miktarda kullanıldığı cihazlara (UPS , Bilgisayar gibi ofis malzemeleri, tristör triyak gibi elemanla çalışan cihazlar, deşarj lambaları gibi) sahipseniz harmonik filtre reaktörleride kullanmanız gerekmektedir.Bu konuya girersek sonu gelmez ayrı bir başlıkta anlatırız harmonik olayınıda.Sonuç olarak arkadaşlar sorun olan kondansatör gücünü hesaplamak değil gerekli ekipmanı ve kondansatörlerin devrede nasıl dizileceğini bilmektir.Entes in yada Federal Elektrik web sitesinden reaktif güç kontrol rölesinin kullanımı ve ayarları hakkında kullanım kılavuzunu indirerek gerekli bilgilere sahip olabilirsiniz.

1.Sigorta Seçimi
Kondansatörleri koruyacak sigortalar çekilen akımın 1,5 ile 1,7 katı arasında bir değere göre seçilmelidir.

2.İletken Kesitlerin Seçimi
Kondansatörleri besleyen kabloların taşıyacakları azami akımları, koruyucu olarak konulan sigorta akımlarından büyük olacak şekilde seçilmelidir. Otomatik kompanzasyon panoları yedek gruplu seçilmiş ise besleme kablosu kesiti yedek grupların güçlerinde karşılayacak şekilde seçilmelidir.

3. Özengili ve güç kesici şalter seçimi
Otomatik kompanzasyon panoları girişine konan özengili veya güç kesici şalter akımları, koruyucu olarak konulan sigorta akımlarından büyük olacak şekilde seçilmelidir.

4. Akım trafosu seçimi
Reaktif güç kontrol kumanda aldığı akım trafoları aşağıda belirtilen esaslara göre seçilmelidir.
a) Akım trafosunun zahiri gücü 10VA’den küçük olmamalıdır.
b) Güç katsayısı düzeltilecek sistemden geçebilecek en düşük akım, akım trafosunun primer anma akımının % 20 ‘ sinden küçük olmamalıdır.
c) Akım trafosunun sekonder devresine bağlanacak cihazların güçleri toplamı, akım trafosu anma gücünün % 25 ‘inden az % 120 ‘sinden fazla olmamalıdır.
d) Kompanzasyon panolarında . yedek gruplar için yer bırakılmış ise primeri çift sargılı akım trafoları kullanılmalıdır.

5. Aşırı akım rölelerinin seçimi
300 KVAR ve daha büyük kondansatör güçlerini ihtiva eden kompanzasyon panolarını korumak için sekonder termik aşırı akım röleleri kullanılmalıdır.
Bahsi gecen röleler, toplam kondansatör nominal akımının 143 katından fazla bir akım, 143 katından fazla bir vermesi halinde devreyi açabilecek özellikte olmalıdır.


Kontaktör Seçimi
Kontaktörler, endüktif yükte devamlı taşıyabilecekleri akımları kondansatör nominal akımın 1,25 katından küçük olmayacak şekilde seçilmelidir.

Otomatik kompanzasyon tesislerinde kondansatör gruplarının ayar dizisi 2,22 sisteminde ise 1. kademenin kontaktörü daha sık devreye girip çıkacağından kondansatör nominal akımının 1,5 katından küçük olmayacak şekilde seçilmelidir.



zerria isimli Üye şimdilik offline konumundadır   Alıntı ile Cevapla
Sayın zerria bu mesajınıza 3 üye teşekkür etti.
elektroşok (16-04-09), er-kan (27-03-09), tekniker65 (24-03-09)
..:: Sitemize Destek İçin Reklam Verebilirsiniz ::..
..:: Reklam Alanı ::..
PAYLAŞIMLARIN DEVAMI İÇİN SİTE İÇERİSİNDEKİ REKLAMLARA TIKLAYINIZ
..::: TEKNİK PAYLAŞIM PLATFORMUNDAKİ BU KONUYU BEĞENDİYSENİZ ARKADAŞINIZLA PAYLAŞABİLİRSİNİZ ::..
ElemaN Yollayabilirsin Dedi!
Sayfayı E-Mail olarak gönder
Yeni Konu aç Cevapla

Bookmarks

Etiket
guc, temel


Konuyu Toplam 1 Üye okuyor. (0 Kayıtlı üye ve 1 Misafir)
 
Konu Araçları Arama
Stil

Yetkileriniz
Yeni Mesaj yazma yetkiniz Aktif değil dir.
Mesajlara Cevap verme yetkiniz aktif değil dir.
Eklenti ekleme yetkiniz Aktif değil dir.
Kendi Mesajınızı değiştirme yetkiniz Aktif değildir dir.

BB code is Açık
Smileler Açık
[IMG] Kodları Açık
HTML-KodlarıKapalı
Trackbacks are Açık
Pingbacks are Açık
Refbacks are Açık


Benzer Konular
Konu Konuyu Başlatan Kategori Başlıkları Cevaplar Mesajlara Cevaplar
Temel Elektronik ElemaN Tezler & Ödevler 2 06-04-09 04:55
Temel Elektronik fırat Elektronik Genel 0 27-02-09 22:24
Temel Bilgiler zorbey Elektronik Genel 0 14-01-09 22:20
Temel elektronik pps zorbey Elektronik Genel 0 29-03-08 12:23
Bİna Temel Topraklamasi ElemaN Topraklama & Yıldırımdan Korunma 0 25-03-08 21:11


Bütün Zaman Ayarları WEZ +2 olarak düzenlenmiştir. Şu Anki Saat: 13:27 .


Powered by vBulletin® Version 3.8.7
Copyright ©2000 - 2019, Jelsoft Enterprises Ltd.
SEO by vBSEO 3.3.0 RC2
© ELEKTROFORUM.net ™
Protected by Cracker By ElemaN
Bu web sitesini kullanmanız Kullanım Koşulları'nı onayladığınız anlamına gelmektedir.
Copyright © 2008 - 2018 - elektroforum.net
Açılan konular, yazılan mesajlar sahiplerinin sorumluluğu altındadır.

Eğitim ve Ögretim Genel


Flash Oyun Portalı

Teknik Haber Paylaşım Portalı

ELEKTROFORUM forum sitesi olduğundan üyelerimizin açmış olduğu konular onay almadan yayınlanmaktadır.Forumumuzdaki tüm dosyalar tanıtım amaçlı olarak paylaşılmakta olup forum bünyesinde kullanımı lisans gerektiren dosya barındırılmamaktadır.Tanıtım amaçlı dosyaları bilgisayarınızda 24 saatten fazla tutmanız T.C yasalarına göre suç sayılır.Hakkının ihlal edildiğini düşünen hak sahibi,şahıs veya şirketin bize bildirmesi durumunda,ihlal unsuru içerdiği tesbit edilen dosyalar yayından derhal kaldırılacaktır. 5846 sayılı kanunun 25. maddesinin ek 4. maddesine göre hakkı ihlal edilen kişi yada şirketler öncelikle ihlalin durdurulmasını istemek zorundadır.Sitemizi kullanan üyelerimiz bu kuralları kabul etmiş sayılır.

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 59 60 61 62 63 64 65 66 67 68 69 70 71 72 73 74 75 76 77 78 79 80 81 82 83 84 85 86 87 88 89 90 91 92 93 94 95 96 97 98 99 100 101 102 103 104 105 106 107 108 109 110 111 112 113 114 115 116 117 118 119 120 121 122 123 124 125 126 127 128 129 130 131 132 133 134 135 136 137 138 139 140 141 142 143 144 145 146 147 148 149 150 151 152 153 154 155 156 157 158 159 160 161 162 163 164 165 166 167 168 169 170 171 172 173 174 175 176 177 178 179 180 181 182 183 184 185 186 187 188 189 190 191 192 193 194 195 196 197 198 199 200 201 202 203 204 205 206 207 208 209 210 211 212 213 214 215 216 217 218 219 220