Toplam 2 adet sonuctan sayfa basi 1 ile 2 arasi kadar sonuc gsteriliyor

Konu: Cnc Nedir? Nasl alr? Tarihesi?

  1. Site Yneticisi

    yelik tarihi
    29 Temmuz 2020
    Mesajlar
    119

    Cnc Nedir? Nasl alr? Tarihesi?

    CNC TEZGAHLARI

    Gnmzde tarm ve dier insan i gc gereksinimini azaltmak ve seri imalata yani fabrikasyona geebilmek iin makinalar ve bu makinalar iin takm tezgahlar tasarlanmtr. Dier makina sanayi ve otomotiv sanayinden sonra tarm makinalar imalatnda da kullanlmaya gereksinim duyulmutur. Bu tasarmclarn amac bata da deindiimiz gibi insan gcn daha hzl, gvenilir ve verimli aletlerle deitirmek olmutur. Uzun yllar bu tezgahlarda kkl bir deiiklikler olmamtr. Ama srekli bir gelime kaydedilmitir. amz bilgisayar teknolojisine brnmesi, metal kesme ilerinde bir a am olmaktadr. Bu olay genellikle "Bilgisayar Destekli Nmerik Kontrol" olarak isimlendirilir. Ksa adlandrlmas ise CNC' dr. Bu tr takm tezgahlar dier sanayi kollarndan sonrada tarm makinalar sanayine sram ve reticileri bu tezgahlara yatrma sevk etmitir. Bu sayede tarm makinalar sanayi Avrupa standartlarna yaklama eilimi gstermi ve imalatta seri, hatasz retime balanmtr. Bu almamzda CNC 'nin tantlmas, tezgah eitleri ve programlama tekniklerine deinilecektir.

    CNC TEZGAHLARININ TARHES:

    Nmerik kontrol fikri II. Dnya savann sonlarnda A. B. D. hava kuvvetlerinin ihtiyac olan kompleks uak paralarnn retimi iin ortaya atlmtr. nk bu tr paralarn o gnk mevcut imalat tezgahlar ile retilmesi mmkn deildi. Bunun gerekletirilmesi iin PARSONS CORPORATION ve MIT (Massachusetts Instute of Tecnnology) ortak almalara balad. 1952 ylnda ilk olarak bir CINCINNATTI-HYDROTEL freze tezgahn Nmerik Kontrol ile tehiz ederek bu alandaki ilk baarl almay gerekletirdiler. Bu tarihten itibaren pek ok takm tezgah imalats Nmerik Kontroll tezgah imalatna balad. lk nceleri NC takm tezgahlarnda vakumlu tpler, elektrik rleleri, komplike kontrol ara yzleri kullanlyordu. Ancak bunlarn sk sk tamirleri hatta yenilenmeleri gerekiyordu. Daha sonralar NC takm tezgahlarnda daha kullanl olan minyatr elektronik tp ve yekpare devreler kullanlmaya baland. Bilgisayar teknolojisinde ki hzl gelimeler Nmerik Kontroll sistemleride etkilemitir. Artk gnmzde NC tezgahlarda daha ileri dzeyde gelitirilmi olan entegre devre elemanlar, ucuz ve gvenilir olan donanmlar kullanlmtr. ROM (Read Only Memory) teknolojisinin kullanlmaya balanlmasyla da programlarn hafzada saklanmalar mmkn oldu. Sonu olarak bu sistemli gelimeler CNC' nin (Computer Numerical Control) domasna nclk etmitir. CNC daha sonra torna, matkap vb. takm tezgahlarnda yaygn olarak kullanlmaya baland.

    CNC NEDR?

    Bilgisayarl Nmerik Kontrol de (Computer Numerical Control ) temel dnce takm tezgahlarnn say, harf vb. sembollerden meydana gelen ve belirli bir manta gre kodlanm komutlar yardmyla iletilmesi ve tezgah kontrol nitesinin (MCU) para programn edebilen sistemdir.

    Bilgisayarl Nmeik Kontrol de tezgah kontrol nitesinin komptrize edilmesi sonucu proramlarn muhafaza edilebilmelerinin yannda para retiminin her aamasnda program durdurma, proramda gerekli olabilecek deiiklikleri yapabilme, prorama kalnan yerden tekrar devam edebilmeve proram son ekliyle hafzada saklamak mmkndr. Bu nedenle proramn kontrol nitesine birkez yklenmesi yeterlidir. Proramlarn tezgaha transferleri delikli kat eritler (Punched Tapes) , Manyetik Bantlar (Magnetic Tapes) vb. veri tayclar araclyla gerekletirilir.


    CNC TAKIM TEZGAHLARI:

    CNC takm tezgahlarn dan nce NC takm tezgahlarna zetleyip CNC tezgahlarn anlatmaya geecei Nmerik Kontrol (NC) metal ve dier tr malzemelerin tala kaldrmak suretiyle ilenmesinde kullanlan her trl takm tezgahnda yaygn olarak uygulanmaktadr. Bu tezgahlardan bazlar unlardr:

    Torna tezgah (lathe Machine)
    Freze tezgah(Miling Machine)
    Matkap tezgah (Drilling Machine)
    Delik Bytme Tezgah (Borng Machne)
    Talama Tezgah (Grinding Machine)

    Btn NC takm tezgahlarnn kendilerine zg kapasite, operasyon yetenekleri ve bir takm karakteristik zellikleri vardr. Bu nedenle tezgahn sahip olmad hibir ileme zellii o tezgaha yaptrlamaz.

    NC takm tezgahlarnda hafza bulunmadndan bu tr tezgahlarda blok verileri sra ile okunur ve ileme konulur. Bir i parasnn imalat esnasnda tezgahn kontrol nitesi (Machine Control Unit) bir bloktaki btn verileri okur ve tezgahta gereken ilem operasyonlarn yerine getirir. Operasyonlar tamamlandktan sonra bir sonraki bloka geirilir. Bu ilem srasyla program sonuna kadar devam eder.

    Para programlar standart kat erit zerindeki yer ve dizili ekillerine gre farkl nmerik (saysal) ve alfa nmerik (alfa saysal) deer ve anlamlar vardr.

    CNC takm tezgahlarnn fiziksel tasarm ve konstrksiyonlarn NC tezgahlarn ayndr. Ancak NC takm tezgahlarnda yaplmalar pratikte mmkn ve ekonomik olmayan bir dizi fonksiyonel zellikler bu tr tezgahlara ilave edilmitir.

    Bu zellikler unlardr;

    Tezgaha yklenmi olan para programlar kontrol nitesi hafzasnda saklanabilir, buradan arlarak defalarca iletilir.
    Tezgah kontrol nitesini besleyen zel bir g kayna mevcuttur. Tezgahn enerjisi kesilse bile program vb. veriler muhafaza edilir.
    Para program zerinde yaplmas dnlen deiiklikler istenildii anda ve kolaylkla yaplr. Deitirilmi olan program son ekliyle hem iletilir hem de hafzada saklanr.
    Baz rutin operasyonlar program ierisinde dngler (Cycles) eklinde tanmlanr ve gerekli yerlerde kullanlr. (Delik delme, delik bytme, dikdrtgen cep frezeleme, kademeli ve konik tornalama, radys tornalama vb. )
    Bir i paras zerinde dngler dndaki tekrarlanmas gereken operasyonlarn programlama ana program (Main Program) ierisinde birkez yazlr ve Alt Program (Sub Program) adyla isimlendirilirler. Ana programn uygulanmas srasnda bu alt programlar gerekli yerlerde arlarak ilem tamamlanr. Buna rnek olarak ADANA yazsnn programn verebiliriz. Burada A harfi iin bir alt program yazlr. Ancak bu program farkl X mesafesinde sadece koordinat tanmlamalar yaplmak suretiyle uygulanr. Bylece normal program %40 daha ksaltlm olur.
    Bir parann program yazldnda normal olarak belirli tr ve aptaki kesicilere ilenir. Programlama esnasnda kesici apnn dikkate alnarak baz belirli lsel kaydrmalarn yaplmas gerekir. Halbuki kesici telafisi (Cutter Compensation) kolayl ile bu kaydrmalar CNC kontrol nitesi (CNC Control Unit) tarafndan programn iletimi esnasnda yaplr. Kullanlan kesici krldnda ve ayn apta baka bir kesici bulunamad durumlarda farkl aptaki kesici ile programa kalnan yerden devam edebilme kolayl salar. Kontrol nitesi yeni kesicinin apna gre gerekli lsel kaydrmalar yapar.
    Bilgisayar sayesinde konum deitirmeler, devir says ve ilerlemelerde optimum deerlere ular. Bunun sonucu olarak CNC takm tezgahlarnda ideal alma koullar salanm olur. Aln tornalama ileminde i parasnn ap srekli olarak deitiinden buna bal olarak devir saysnn da deimesi gerekir (Constant Surface Speed). Sonu olarak elde edilen yzey kalitesi ve hassasiyet konvansiyel tezgahlara (Conventional Machines) kyaslanmayacak derecede iyidir.
    CNC kontrol nitesinde bilgisayar kullanm sonucu dier pek ok bilgisayar ve sistemleriyle iletiim kurabilme avantajna sahiptir.
    Para imalatnageilmeden nce grnt nitesi (Visual Display Unit) yardmyla grafik olarak para programnn benzetimi mmkndr.
    Kesici aletlerin deitirilmeleri her hangi bir manuel mdahale olmakszn yaplr. Bunun iin dnerli taretler (Rotery Turrets) yada paletli kesici magazinleri kullanlr.

    CNC TAKIM TEZGAHLARININ AVANTAJLARI:

    Konvansiyonel tezgahlarda kullanlan baz balama kalp, mastar vb. elemanlarla kyasland zaman tezgahn ayarlama zaman ok ksadr.
    Ayarlama, l, kontrol, manuel hareket vb. nedenlerle oluan zaman kayplar ortadan kalkmtr.
    nsan faktrnn imalatta fazla etkili olmamasndan dolay seri ve hassas imalat mmkndr.
    Kalifiye insan ihtiyacna gerek yoktur.
    Tezgah operasyonlar yksek bir hassasiyete sahiptir.
    Tezgahn alma temposu her zaman yksek ve ayndr.
    Her trl sarfiyat (elektrik, emek, malzeme vb.) asgariye indirgenmitir.
    malatta operatrden kaynaklanacak her trl kiisel hatalar ortadan kalkmtr.
    Kalp, mastar, ablon vb. pahal elemanlardan faydalanlmad iin sistem daha ucuzdur.
    Depolamada daha az yere gerek vardr.
    Para imalatna gei daha sratlidir.
    Para zerinde yaplacak deiiklikler sadece programn ilgili blmnde ve tamam deitirilmeden seri olarak yaplr. Bu nedenle CNC takm tezgahlaryla yaplan imalat byk bir esneklie sahiptir.

    CNC TAKIM TEZGAHLARININ DEZAVANTAJLARI:

    Her sistemde olduu gibi CNC tezgah ve sistemlerinin avantajlar yannda baz dezavantajlar mevcuttur. Bunlar unlardr;

    Detayl bir imalat plan gereklidir.
    Pahal bir yatrm gerektirir.
    Tezgahn saat creti yksektir.
    Konvensiyonel tezgahlara kyaslandnda daha titiz kullanm ve bakm isterler.
    Kesme hzlar yksek ve kaliteli kesicilerin kullanlmas gerekir.
    Peryodik bakmlar uzman ve yetkili kiiler tarafndan dzenli olarak yaplmaldr.

    CNC'NN ENDSTRDEK KULLANIM ALANLARI:

    Gnmzde endstrinin talal imalat adn verdiimiz blm CNC' nin en yaygn biimde kullanld alandr. Bugnk CNC'nin domasna da bu alanda karlalan problemlerin sebep olduu yukarda aklanmt. eksenli bir freze tezgah ilk kez 1952 ylnda altrldnda bu tezgah o gnk baz imalat problemlerinin zmn salad iin ok mkemmeldi. Freze tezgahlarna uygulanan bu sistemler daha sonra torna, talama vb. takm tezgahlarna da uyguland. Gnmzde imalatn yapld hemen hemen her alanda CNC kullanlmaktadr.

    CNC'nin kullanld balca alanlar;

    Talal imalat
    Fabrikasyon ve kaynaklk.
    Pres ileri
    Muayene ve kontrol.
    Montaj.
    Malzemelerin tanmas.

    CNC TAKIM TEZGAHLARI:

    A- CNC TORNA TEZGAHLARI:

    Nmerik kontroll torna tezgahlarda genelde X ve Z ekseni olmak zere iki temel eksen vardr. Bu tr takm tezgahlarnda pek ok profil tornalama ilemlerinin yaplabilmesi iin dorusal interpolasyon (Linear Interpolation) ve erisel interpolasyon (Circular nterpolation) ilem zellii yeterlidir. Ayrca devir says ve kesici deitirme, ilerleme hznn belirlenmesi vb. fonksiyonlara sahiptirler.

    leme kapasiteleri daha geni olan CNC torna tezgahlarnda eksen saylar 3 yada daha fazla olabilir. nc eksen tezgah taretinin eksen hareketi olabilir. zellikle endstriyel tip CNC torna tezgahlarnda (Industrial type CNC lathes) tezgahn yapsal direncini artrmak, daha hassas imalat gerekletirebilmek ve kan talalar kesme blgesinden uzaklatrabilmek iin yapsal ayrntlarnda baz dizayn deiiklikleri yaplmtr.

    CNC Freze tezgahlar operasyon yeteneklerinin eitlilii bakmndan ileme merkezlerinden sonra en ok ilem kabiliyetine sahip olan tezgahlardr. (ekil B-2) Bu tr tezgahlar en az 3 olmak zere 4-5 ve daha fazla eksende ilem yapabilme zelliklerine sahiptir. Bu tezgahlarn btn eitleri srekli iz kontrol (Continuous Paht Control) ile donatlmtr. Otomatik kesici deitirme (Automatic Tool Change) kolaylklar bir baka zellikleridir. Kesici telafisi (Tool Compensation) zellikle erisel frezeleme ilemlerinde ve kalplkta byk kolaylk salar.

    boyutlu (3 Dimension) i paralarnn ideal profil ve optimum zellikte ilenmeleri baaryla gerekletirilir. Kullanlan kesiciler, ular radyuslu ve yksek kesme hzna sahip sert maden ve titanyum kapl ulardr. (ekil B-3)

    C- CNC LEME MERKEZLER:

    Bu tr CNC tezgahlar noktasal hareket (Point to Point) ve srekli iz kontrol (CPC) ile donatlmtr. Byle kompleks ve ok sayda operasyonlara sahip i paralarnn imalatlar bir balamada gerekletirilir.

    a- Yatay ileme merkezi
    b- Dey ileme merkezi

    CNC LEME MERKEZLERNN KAREKTERSTK ZELLKLER:

    Prizmatik i paralarnn bir balanta 3 hatta 4 yzeyi ayn anda ilenebilir.
    Aln frezeleme, delme delik bytme rayba ve klavuz ekme, profil ileme, al delik delme vb. ilemler yaplabilir.
    Kullanlacak olan kesiciler tezgahn magazin ksmna yerletirilir ve program ierisinde gerekli olan ilemlerde kullanlr. Magazinler 10-30-60-80 yada daha fazla kesici kapasitesinde sahiptir.
    paralarnn tezgaha balanma ve zlme ilemlerinde robot kol ve ekipmanlar kullanlr. Bylece bu alandaki zaman kayplar ortadan kaldrlr.

    D- CNC MATKAP TEZGAHLARI:

    CNC matkap tezgahlar ilem fonksiyonlar bakmndan konvansiyonel trlerinden ok farkl deildir. Bal bana CNC matkap tezgah olarak deil kk kapasiteli dey ileme merkezi olarak tasarlanrlar. Tezgah tablasnn hareketleri X ve Y eksenleri, kesicinin hareketi ise Z ekseni dorultusundadr.

    Bu tr tezgahlarda pek ok olaslklar sz konusudur. (Tabla sabit kesicinin baland balk koordinat eksenlerinde hareket edebilir. Birden fazla tezgah mili ve tablas bulunabilir.) zellikle basit frezeleme, delme ve delik bytme ilemlerinde ok kullanldrlar.

    DELME OPERASYONLARINDA LEM BASAMAKLARI:

    Kesici alet delinecek hedef noktann X ve Y koordinatlarna gnderilir. Hedef noktaya ulaldnda kesici i paras yzeyine emniyetli bir mesafeye (Clearance Height) kadar sratle yaklar. parasnn delinme ilemine balanr. Eer delik derinse kesici bir miktar geri karlarak talalar boaltlr ve tekrar delme ilemine devam edilir. Delme ilemi bitiminde kesici sratle para dna karlr. Kesici bir sonraki delik iin belirlenen koordinatlara gnderilir. CNC matkap tezgahlarnda ayna grnt (Mirror Image) ve tekrar (Repeat) dngleri ok yaygn olarak kullanlr. Ayna grnt iin gerekli olan X ve Y koordinat deerleri girilir. Tekrar dngsnde, tekrar says ve ilemin uygulanlaca X ve Y koordinat tanmlamalar yaplr. Bylece program bir hayli ksaltlm olur. Farkl kesici boyutlar ile ilgili deerlerin tezgah kontrol nitesinin ilgili birimine kesici uzunluk telafisi (Tool Length Compensation) olarak girileri yaplr. Otomotik kesici deitirme (ATC) kolayl ile fazla sayda kesici kullanmnda imalata byk bir hz kazandrlr.

    E- CNC TALAMA TEZGAHLARI

    Silindirik ve dzlem talama ilemlerinde yksek hassasiyet ve yzey kalitesi elde edilmesi gerekir. Bu nedenle zellikle teknolojik bakmdan Nmerik Kontroln temel felsefesine ok uygundur. Ne yazktr ki bu alanda NC kullanm son yllarda olmutur. Talama ile ilgili baz zel problemlerini baar ile zmleyen imalat firmalar Nmerik Kontrol imalatlar ile btnletirerek kendi NC sistemlerini gelitirmilerdir.

    Torna ve freze tezgahlarnda kullanlan standart kontrol tasarmlar talama tezgahlarnda kullanl deildir. Bu nedenle talama tezgahlarnn kontrol sistemlerinde dier tr tezgahlardan farkl zmlere ihtiya vardr. Bunlar ;Bazan 0. 1 mikrona varan yksek hassasiyet. ok geni bir ilerleme hz alan. lerleme hzlar 0. 02 mm/dak. le 60 m/dak. arasnda deiir. Talama ilemleri ile ilgili zel talama dngleri (Canned Grinding Cycles) . Kademeli ilerleme art, bekleme, salnm, rutin, ta bileme vb. bu dnglere rnektir. Otomotik kesici telafisinin zmpara tann bilenmesinden sonra yaplmas. Dorusal (Linear) ve erisel (Circular) interpolasyon hz kesilmeden yaplmal. Herhangi kontur sapmalarnda zmpara tann bilenmesi. Programa sonradan yaplacak veri girileri ve dzeltme ilemlerinin kolaylkla yaplabilmesi. Talama tezgahlarnda kullanlan kesici miktar fazla olmad iin telafi ilemi daha basittir.


  2. Site Yneticisi

    yelik tarihi
    29 Temmuz 2020
    Mesajlar
    119
    F- CNC PRES VE ZIMBALI DELCLER:

    CNC Pres ve zmbal delicilerle konum deitirmeler iki eksenli srekli iz kontrol eklinde ve yksek deerlerde yaplr. Programlanabilen kurs ilerlemesi sac malzemelerin kalnlklarna gre deitirilebilir. Genelde bu tezgahlarda imal edilen paralar benzerdir. Bu nedenle program hafzalar geni lde kombine ve tekrarlanabilir programlama yeteneklerine sahiptir.

    Zmbal delicilerde zmba ekilleri basitten kompleks profillere kadar deiik ilem yapabilecek zelliklere sahiptir. Bunun iin yaygn olarak kullanlan zmbalar standartlatrlm ve hazr olarak bulunabilir. Yine bu tr tezgahlarn zmba ularnn otomatik olarak deitirilme zellikleri de vardr. Zmba taretlerinin en yaygn olarak kullanlan 36 istasyonlu olanlardr. Bilgisayar yardm ile imal edilecek paralar ve sac plakalar zerine yerletirilir. Bylece en az fire verebilecek ekilde optimum para yerleimi salanr. Paralarn tanmalar ve tezgaha srlme ilemi, maml ve artk paralarn uzaklatrlmalar programl tayclar yardmyla yaplr.

    G- CNC NOKTA KAYNAK MAKNALARI:

    Nmerik Kontroll Nokta Kaynak Makinalar (Numerical Controlled Spot-Welding Machines) son yllarda zellikle otomotiv endstrisi alannda uygulamaya konulmutur. Paralarn transfer hatlar zerinde kaynaklanmas manuel kaynaklamaya gre byk bir baaryla gerekletirilir. Karmak geometriye sahip paralar seri ve istenilen tamlklarda kaynaklanr.

    Program ilk parann yapmyla dzenlenir ve tekrarlanr. Bu ilem 'Playback' teknii olarak isimlendirilir. Yani kaynak yaplacak parann her bir ksm manuel olarak ayarlanr ve klavye aracl ile hafzaya girii yaplr. Bylece yardmc koordinat hesaplamalar da ortadan kalkm olur. CNC nokta kaynak makinalarnn pek ou CNC kaynak hattyla ebekelendirilir. lem esnasnda hafzadan gerekli olan kaynak program arlr ve kaynak ilemi yaplr.

    Bu makinelerdeki CNC temelde operasyon kontrolnden ok makine kontroldr. Oksiasetilen, plazma yada lazer kesicilerde ilemi yapan balk tezgah milidir. Eer bu balklar yerine bir kaynak torku taklrsa CNC kaynak makinesi elde edilir. Kaynak ilemlerinde robot kullanm en baarl ve yaygn olan uygulamadr.

    DER TR CNC TAKIM TEZGAHLARI:

    Yksek verim ve hassasiyetinden dolay CNC gnmzde her trl imalat sisteminde yaygn olarak kullanlmaktadr. Otomatik kesici deitirme zellikleriyle de otomasyonda byk lde kolaylk ve zaman tasarrufu salar.

    Gnmzde CNC 'nin kullanld tezgah eitleri yalnzca yukarda bahsedilenler deildir. Ancak bunlar en yaygn olarak kullanlanlardr. Bunlarn dnda CNC 'nin kullanld tezgah trleri:

    boyutlu lme ve kontrol tezgahlar
    Alet bileme tezgahlar
    Testere tezgahlar
    Montaj sistemleri
    Erozyon tezgahlar
    Kaplama tezgahlar
    Malzeme tama sistemleri
    Lazer kesme tezgahlar
    Boru bkme makinalar
    Svama tezgahlar
    Alevle kesme makinalar

    CNC TAKIM TEZGAHLARINDA BAKIM:

    Belirli peryodik aralklarla tezgah ve ekipmanlarnn gzden geirilmesi ilemine BAKIM denir. CNC takm tezgahlarnda kullanlan elektronik devre elemanlar konvansiyonel tezgahlarda kullanlanlarla kyasland zaman fazla sayda olduklar grlr. Elektronik elemanlar iin titiz kullanm ve salkl alma ortamlar gerekir.

    Tezgah ve sistemlerinin bu kadar gelimelerine paralel olarak bakm ve onarmlar ile ilgili baz kolaylklar da gelitirilmitir. Tezgahta meydana gelebilecek herhangi bir arza (Motorun ar yklenmesi, yalamann yetersizlii, filtrelerin pis oluu, ar snmalar vb.) annda tezgah kontrol panelinde sinyal yada mesaj eklinde operatre bildirilir.

    Her konuda olduu gibi bakm konusunda da insiyatif operatre braklmtr. En ksa zamanda bakmn yaplmas ve olumsuzluklarn giderilmesi gerekir. Aksi halde byle bir tezgahta her hangi bir program altrarak para imalat mmkn deildir.

    CNC TAKIM TEZGAHLARINDA TEMZLK VE BAKIMIN NEM:


    Daha ncede belirtildii gibi CNC sistemleri pahal sistemler olduu iin meydana gelebilecek arzalar annda tespit edilip giderilmelidir. Aksi halde arzalar byk boyutlara ulatnda giderilmeleri hem masrafl olacak hem de tezgahn imalat d kalmas sonucu retimde nemli aksamalar meydana gelecektir.

    Arzalarn ksa srede tespitinde hata tehisi (Fault Diagnosis) yntemi uygulanr. Bu tehiste tezgah kontrol nitesinin yneltecei sorulara cevaplar verilir. Operatrn verecei cevaplara gre arza kontrol nitesi tarafndan belirlenir.

    Genelde CNC tezgahlarnda oluan arzalar toz, ar ya, rutubet ve s gibi basit nedenlerden kaynaklanr. Ayrca titreim gibi benzer nedenlerle devre elemanlarnn balant yerlerinde gevemeler olabilir. Bu balantlarn kontrol edilerek uygun konumda taklmalar ou kez yeterlidir.

    Konum lme sistemlerinin hassas yzeyleri yalanm yada tozlanm olabilir. Genellikle bu ksmlarn temizlenmeleri arzalarn giderilmesi iin yeterlidir. Bu nedenle mekanik arpma, krma, yakma vb. zarar vermeler dndaki arzalar ok basit olan toz alma ve temizleme ilemleri ile giderilir.

    Yukarda aklanan nedenlerden dolay CNC tezgahlarnn bulunduklar ortamlarn temizlii son derece nemlidir. Tezgahn eksen hareket blgeleri temiz ve yeterince yal bulunmaldr. Gerektiinde alp temizlikleri yaplmal aksi halde en basit nedenlerle tezgahn uzun sre hizmet d kalmas kanlmazdr. Gnmzde bakm iki seviyede yaplr;

    A-Planl bakm,
    B-Koruyucu bakm

    Her iki seviyedeki bakm bu alanda uzman olan teknik elemanlar tarafndan yaplmaldr. Bu kiiler;

    zellikle elektronik alannda yeterli teknik ve pratik bilgiye,
    Belli bir mesleki tecrbeye,
    Dijital elektronik bilgisine,
    lme ve test cihazlarn kullanma becerisine,
    Mini ve mikro bilgisayarlarla ilgili yeterli teknik bilgilere,
    sahip olmaldr.

    CNC tezgahlarnda bakm ematik olarak aadaki gibidir;

    HAFTALIK BAKIM:

    Bu tr periyodik bakmda ksa test programlar altrlr. Tezgah miline verilecek devir says ve ilerleme hzlar minimum ve maksimum deerler deerler arasnda girilerek denenir. Bu testlerde elde edilen bulgular not edilir, nedenleri aratrlp giderilmeye allr. Tezgah ve evre ekipmanlar zerinde bulunan btn fanlarn yeterli hava sirklasyonunu salayp salamadklar aratrlr. Delikli kat erit src ve tekerlekleri kontrol edilir. Okuyucu kafa, kanal ve trnaklar dzenler.

    AYLIK BAKIM:

    Aylk periyodik bakmda bir i paras program tala kaldrmadan altrlarak test edilir ve eksen hareketleri izlenir. Manuel olarak yalanmas gerekli olan yerler yalanr. Btn devre balantlarnn uygun ekilde takl olup olmadklar kontrol edilir. lme sistemlerinin muhafazalar karlr, varsa ****** ve yalar temizlenir.

    ALTI AYLIK BAKIM:

    Birbirleriyle karlkl bamll olan hz, voltaj ve bunlar izleyen hatalar llr. Elde edilen veriler ilk montajda llen deerlerle kyaslanr. Hava ve ya filtreleri vb. elemanlarn kontrol yaplr, temizlenir ve gerekirse yenisi ile deitirilir.

    YILLIK BAKIM:

    CNC sistemlerindeki her bir devre ve devre elemannn mkemmel olup olmadna baklr. Kontak noktalarnn temizlii gzden geirilir. Kaplar ve szdrmazlk elemanlar, balant vidalarnn skl olup olmadklar kontrol edilir. Tezgah konsolu vakumlu temizleyici veya yumuak fralarla temizlenir. Delikli kat erit okuyucusunun alma durumu, tezgahn hassasiyet deerleri kontrol edilir. G kayna (Power Supply) voltaj knn uygun olup olmadna baklr. Bir para program test edilerek tm fonksiyonlarn doruluklar aratrlr.

    CNC TAKIM TEZGAHLARINDA KORUYUCU BAKIM:

    CNC tezgahlarndaki koruyucu bakm konusunda da en a dier tr bakmlarda olduu kadar azami dikkat gsterilmelidir. nk yaplacak olan basit ihmal ve hatalar tezgahn salkl alan elemanlarnn hizmet d kalmalarna sebep olur.

    Koruyucu bakm konusunda aadaki hususlara titizlikle uyulmas gerekir;

    Salkl alan paralar kurcalanp ayarlar deitirilmemelidir.
    Verilen her trl sinyal yada mesajlara kesinlikle uyulur. Bunlar paslanma, balantlarda geveme, kirlenen kontaklarla ilgili olabilir.
    Gerekli ksmlar dikkatle yalanr. Asla fazla ya kullanlmaz. Fazla ya yaszlktan daha zararldr.
    Tehis ve testler talimatlara uygun olmal.
    Bozuk paralarn tamiri yerine yenisi ile deitirilmeleri tercih edilmeli.
    Koruyucu bakmn ana fonksiyonu vardr;

    1-Temizleme
    2-Yalama
    3-Kontrol

    CNC TAKIM TEZGAHLARINDAK BALICA ARIZA BLGELER:

    CNC takm tezgahlarnda en sk karlalan arzalar ve bulunduklar blgeler unlardr.

    Takm tezgah eksen srcleri
    Hidrolik ve pnmatik elemanlar
    Kontrol devreleri
    lme ve transfer sistemleri
    Dijital veri ileyiciler
    Logic balantlar
    Giri / k (Input / Output) niteleri

    CNC TAKIM TEZGAHLARI N DEAL ALIMA ORTAMI VE KOULLARI:

    CNC tezgahlarnn salkl alabilmeleri iin yksek derecede temizlie sahip evre koullarna ihtiya vardr. Tezgah imalats firmalar tarafndan nerilen ideal alma ortam koullar;

    Tezgah kontrol niteleri s, k, rutubet, vibrasyon ve voltaj deimelerinden etkilendii iin bu hususlara dikkat edilmeli.
    alma ortam scakl ve rutubet oran tezgah imalats firmann tavsiye ettii deerler arasnda olmal.
    Vibrasyon 0. 5 gram altnda olmal.
    Kabul edilebilir voltaj deimeleri + %10, - %10 olmal
    Voltaj dmeleri maksimum 2, 5 dalga (20 MS) olmal.
    Eer tezgahn alma ortam koullar bu standart deerlere uymuyorsa imalat firma bakmla ilgili ykmllkleri yerine getirmeyebilir.

    YALAMA SSTEMLERNN BAKIMI:

    CNC tezgahlarnda bakm yaplmas gereken sistemlerden bir dieri yalama sistemin salkl almasna balsdr.

    En sk yaplan bakm ilemi periyodik sreleri dolduunda yalarn deitirilmesi, eksilen yalarn tamamlanmas ve filtrelerin temizlenmesi yada deitirilmesidir. Tezgahn kapal i sistemleri ile ilgili elemanlarn yalama ilemleri otomatik olarak yaplr. Baz kk boyutlu eitim amal CNC tezgahlarnda kayt-kzak sistemlerinin yalanmalar manuel olarak yaplr.

    Yalamada dikkat edilecek bir nokta da ar yalamadan kanmaktr. CNC tezgahlarnda ar yalama ya israf ile birlikte zellikle hassas elektronik devre elemanlarnn d yzeylerini kaplar, salkl almalarn engeller. Bu nedenle eksilen yalarn tamamlanmasnda kesinlikle seviye izgileri almamal.

    BLYALI ML VE KAYIT-KIZAK KISIMLARININ KORUNMASI:

    CNC takm tezgahlarnda kullanlan hareket iletme elemanlarndan olan bilyal miller (Ball Screws) ile kayt-kzak sistemleri kapal muhafazalar iine alnmtr. Bu muhafazalar vinylex yada spiral koruyuculardr. Bunlar tablann hareketlerine gre alp kapanabilir zelliklere sahiptir.

    HDROLK VE PNMATK EKPMANLARIN BAKIMI:

    Yukarda belirtilen elemanlarda olduu gibi hidrolik ve pnmatik ekipmanlarnda bakmlarnn periyodik aralklarla yaplmas gerekir. Genellikle bu elemanlar basnl kuvvet uyguladklar iin srekli alma basnlarnn ideal deerlerde olup olmad kontrol edilmeli, varsa arzalar giderilmelidir. Aksi halde tezgah, operatr ve evrede alanlar iin byk tehlike olutururlar. Pnmatik tezgah aynasnn i parasn yeterince skmadn, kesicilerin emniyetli taklmadklarn ve sonuta olabilecek kazalar tahmin ediniz.

    CNC TEZGAHLARI N TAKIM SEM:

    CNC tezgahlarnn en nemli zelliklerinden birisi ok yksek tala kaldrma debilerine sahip olmalardr. Bu tezgahlarda, bu ilemleri yapabilecek takmlarn olmas olduka inanlmaz grlmektedir. Buna bir sanayiden daha az olan ayarlama sresini ve yaklak be saniye sren otomatik takm deitirme iini de eklersek, retim mhendislerinin neden nmerik kontroll ilemede en can alc konunun takmlar olduunu dnmelerini daha iyi anlarz.

    TAKIM MALZEMELER:

    Kk apl delik delme, klavuz ekme, raybalama, punta delii ve kama kanal ama gibi ilemlerde yksek-hz elii (HSS) takmlar kullanlmasna ramen, CNC ile ilemede, genellikle sinter karbr (Karbit) takmlar kullanlmaktadr.

    Bu tezgahlarda kullanlacak takmlarda aranan fiziksel zelliklerin banda, 600C'ye kadar kabilen metal kesme scaklndaki malzemenin sertlii ve tokluu gelmektedir. Yksek- hz elikleri, sinter karbr'den daha tok olmasna karn onun kadar sert deildir. Bu nedenle, bunlar yksek hzlardaki tala kaldrma tekniklerinin artlarn yerine getirebilecek yeni karbr trlerinin gelitirilmesi iin youn aratrmalar yaplmaktadr. Yaplan bu aratrmalarn ne kadar baarl olduunu anlayabilmek iin, CNC tezgahlarn alrken izlemek yeterlidir.

    TAKIM KONTROL:

    Pahal olan CNC tezgahlarnn verimli kullanm, olduka metodik takm kullanm yaklamn gerektirir. Tezgahtaki orijinal veya yedek takmn para programndaki takma karlk gelmesi gereklidir. Bu nedenle programlamada alan kiiler arasnda yakn bir ibirlii salanmaldr.

    Etkili bir takm kontrol, aadaki fonksiyonlar salamaldr;

    Anm, hasarl ularn deitirilmesi, uygun olduunda bileme yaplmasn ieren iyiletirme,
    Boyutlandrma, n-ayarlamay ieren hazrlk,
    Kullanma kadar stoklama,
    Tama,
    Tezgahta koruma.
    Bu kavram ematik olarak aada verilmitir;

    Takmlarn bileme yntemleriyle iyiletirilmesi olduka fazla dikkat ister. Uzun sreli yksek hzlarda tala kaldrma ileminin verimi, tam bir takm geometrisini gerektirir. Takm kontrol sistemi;

    takm deposu tamatezgahta/ depolama takm tezgah tama takm odas tama
    temin etme n ayar tanmlama bakm
    Takmlar kullanlmadklarnda, ar-i elik raflarnda tanm kartlaryla birlikte depolanmaldr. Depolanan takmlar zel i veya genel amal olabilir. Hangisi olursa olsun, bu takmlar boyutsal zellikleri, uygulamalar vs. ieren bilgileri ile belirlenmelidir. Ayn zamanda hem para programcsna hem de operatre referans salayacak ekilde, mevcut takmlarn listesinin karlmas olduka faydaldr. Takm listesi genellikle takm ktphanesi olarak adlandrlr.

    CNC'DE YKLENMES VE BALAMA:

    Herhangi bir i balama dzenei aadaki artlar yerine getirmelidir.

    i sk olarak balamal,
    Pozitif yerletirme salamal,
    Hzl olmal ve kolay kullanlmal,
    Geleneksel tezgahlarda denenmi, kullanlm bir ok i balama dzenei vardr;mengene, ayna, pens bunlarn en bilinen rnekleridir ve bunlar nmerik kontroll tezgahlarda da kullanlmaktadr. Bu i balama dzenekleri, mekanik, hidrolik veya pnmatik olarak alabilir. Mekanik olarak alanlar, i paasnn yklenmesi ve sklmasnda el becerileri gerektirir. Bu nedenle, hidrolik ve pnmatik skma zellikle de ikincisi tercih edilir. Hidrolik ve pnmatik skma, tezgah kontrol nitesi tarafndan elektronik olarak kolaylkla kontrol edilir ve hzl bir alma ve dzgn skma basnc salar. Bu eit geleneksel i balama dzenekleri;dikdrtgen, keli, hegzagonal gibi niform ekilli stok malzemesi veya i parasnn ilenmesinde daha uygundur. Dzensiz ekiller, bazen pnmatik veya hidrolik sklama dzenlemeleriyle birlikte zet tasarlanm kolaylklar ile geleneksel ilemeye uyarlanabilir. Genel bir uygulama olarak, i paras ileme srasnda hareket etmeyecek ekilde pozitif olarak yerletirilmelidir. Her iki durumda, i paras sabit enelere kar yerletirilmitir. Herhangi bir ileme srecinde i parasnn hareket olana, emniyetle ilgili nedenlerle istenmez. Nmerik kontroll ileme srecinde de az olsa i parasnn hareket etmesi problemi olabilir. Bunun anlam, i paras boyutu ileme srasnda srekli izlenmediinden, i parasnn boyutsal hassasiyetinin kaybolmasdr.




Bu Konu iin Etiketler

Yetkileriniz

  • Konu Acma Yetkiniz Yok
  • Cevap Yazma Yetkiniz Yok
  • Eklenti Ykleme Yetkiniz Yok
  • Mesajnz Deitirme Yetkiniz Yok
  •